Die Gute alte Zeit

Rinus Ferdinandusse anekdoteert heel wat af in zijn IM voor Jan Eijkelboom. Gelukkig maar, want anders had ik nooit geweten dat: ‘ Eijkelboom ging in verschillende stukjes zo hard over de roomsen (zo heetten de katholieken toen) heen, dat Godfried Bomans hem in de Volkskrant (toen nog een rooms blaadje) met Goebbels vergeleek.

p1070481.jpg

Foto Tess

31 Comments to “Die Gute alte Zeit”

  1. Franxismuz said...
    10 March 2008

    Tessy Productiefie!

  2. tess said...
    10 March 2008

    Tessy, zo heette ik op de lagere school. Leuk!

  3. marco said...
    11 March 2008

    The buddha sits and waits, and waits, and waits, while the flowers are deteriorating. All dreams will fade away, and the buddha is there to stay.

  4. marco said...
    12 March 2008

    De wereld in 2008, geschreven in januari 1958 voor de prijs van 33 cent.

    Alle infectieziekten zullen wel tot de verleden tijd behoren, kanker praktisch verdwenen, en preventieve geneeskunde hoogtij vieren.

    “Als de wereld ontsnapt aan de vier grote gevaren van onze tijd, te weten: de oorlog, de dictatuur, de overbevolking en het fanatisme… [...] De kunstmatige bevruchting zal wijd en zijd worden toegepast. Zij zal de vrouw in staat stellen de vruchten te plukken van de (onder een microscoop tot stand gebrachte) vereniging van twee cellen, afkomstig van personen die door de ‘adopterende’ ouders worden beschouwd als de vertegenwoordigers van het mannelijk en van het vrouwelijk ideaal. De cellen zullen bij voorkeur afkomstig zijn van personen, die al geruime tijd geleden zijn gestorven, zodat men hun leven en werk beter kan overzien, vrij van elk persoonlijk vooroordeel. [...] Zij zullen de kostbaarste genetische erfenis der menselijkheid bevatten.”

    Met behulp van technisch verfijnde emulatie van plantaardige fotosynthese zullen we alle huidige brandstoffen kunstmatig in grote hoeveelheden kunnen vervaardigen. Ook een planetaire kernwarmte aftapping kan ons duizenden jaren van voldoende energie voorzien.

    “Aangezien de steeds groter wordende overbevolking een vermindering van de veestapel met zich mee zal brengen, zullen onze biefstukken vervangen worden door schijven plantaardige proteïnen, waaraan men op synthetische wijze de smaak, samenhang en kleur van vlees zal geven. [<<<] in 2057 nieuwe gewassen cultiveren, gewassen die de genetici hebben geschapen en die bijzonder rijk zijn aan noodzakelijke bestanddelen, zoals proteïnen” dus eiwitten, maw essentiele aminozuren.

    “Het woord van Clausewitz dat oorlog een voortzetting van de politiek met andere middelen is, is niet meer waar omdat een oorlog, die politiek te controleren is, tot het verleden behoort. De oorlog is nu een verklaring van een politiek bankroet om zijn destructieve kracht. [<<<] Het handvest van de Verenigde Naties is voldoende! Dat was de bliksemsnelle reactie van het Nederlandse Ministerie van Buitenlandse Zaken op het voorstel van McMillan voor een plechtig non-agressiepact met de Sowjet-Unie. Minister Luns was ziek, men had te [sic] tekst van het voorstel nog niet gelezen, maar het oordeel was klaar.”

    Tot zover hoogdravend mannengeluid 50 jaren geleden. Nu de visie van een vrouw:
    “Zij tekent daarin een eminent geleerde uit het jaar 2000, aan wie gevraagd wordt een overzicht te schrijven van alle wetenschappelijke ontdekkingen, die sinds 1957 gedaan zijn. Het gaat niet zo vlot; de man wordt namelijk door griep geplaagd. Ten slotte houdt hij maar op met werken en stapt hij in zijn oude helicopter (geleerden worden nu eenmaal slecht betaald) om naar huis te gaan. Omdat hij een Franse geleerde is, betrapt hij zijn vrouw met een minnaar. Hij neemt snel een kalmeringspil zodat hij zijn vrouw een oorvijg geeft in plaats van haar te doden. ‘Als je het zo opneemt,’ zegt zij, ‘ga ik maar liever weg. Maak jij het eten voor de kinderen maar klaar. Er liggen nog wat pillen in de ijskast.’
    De geleerde trekt zich terug in zijn studeerkamer en kijkt zijn post door. Behalve belastingbiljetten en rekeningen voor zuurstof, helicopteronderhoud, enz., vindt hij een oproep van Italiaanse intellectuelen om te strijden voor de onafhankelijkheid van Capri.
    Zuchtend schuift onze professor de papieren van zich af, waarna hij uit een geheime la van zijn bureau een roman pakt. Op de omslag staat: ‘De sciencefiction-roman van het jaar: De man die ontwaakte in het jaar 3000.’ En [...] na zich ervan vergewist te hebben dat zijn kinderen hem niet konden zien, ontweek hij naar een betere toekomst.”

    Tegenwoordig werken anti-depressiva ook al niet, maar humor nog steeds wel ;-)

  5. marco said...
    12 March 2008

    Oooops, bronvermelding vergeten: via bovenstaand In Memoriam bericht op de site van Vrij Nederland, toen nog maar 17 lentes jong:
    http://www.vn.nl/extra/pdf/1958_2008.pdf

  6. tess said...
    12 March 2008

    ‘Omdat hij een Franse geleerde is, betrapt hij zijn vrouw met een minnaar. Hij neemt snel een kalmeringspil zodat hij zijn vrouw een oorvijg geeft in plaats van haar te doden.’

    Intrigrerende zin, vooral vanwege het ‘Omdat’ als openingszet!

  7. marco said...
    12 March 2008

    De vrouw die dit vertelt is (was vijftig jaar geleden) een francaise, dus die zal er wel verstand van hebben. De franse vrouwen die ik ontmoette wilden mij niet als minnaar dus ik heb daar geen verstand van.

  8. marco said...
    12 March 2008

    Een franse man trouwens wel, maar dat wilde ik dan weer niet.

  9. marco said...
    12 March 2008

    Het is natuurlijk ook de vertaling van, mogelijk door de heengegane stadsdichter zelve.

  10. marco said...
    12 March 2008

    Het zijn allemaal 50 jaar geleden geselecteerde visies door Jan Eijkelboom, die niet zo lang geleden een herseninfarct kreeg, waardoor hij op psychologisch interessante wijze plotseling zijn taalproducite niet meer kon continueren, terwijl hij wel kon communiceren.

  11. tess said...
    12 March 2008

    Broca of Wernicke?

  12. marco said...
    13 March 2008

    Chomsky

  13. tess said...
    13 March 2008

    He?

    Leg uit.

  14. marco said...
    13 March 2008

    Broca had nog geen MRI scanner tot zijn beschikking toen hij het spraakcentrum in de frontale hersenlobben lokaliseerde. Zouden we een linker en een rechter spraakcentrum hebben? Hij was echter wel goed bezig geloof te scheiden van wetenschap.

    Wernicke hield zich ook al met defecten bezig en kwam erachter waar taalbegrip zou kunnen zitten. Taal kun je ook lezen, dus hij begon diverse taalcentraroutes the hypothetiseren. Zouden we een linker en een rechter begripscentrum hebben? Hij heeft een aantal breinaandoeningen in kaart gebracht. Ook zonder MRI scanner.

    Chomsky had ook nog geen MRI scanner, maar nam een veel completere frame of reference om taal, begrip en uiting ervan te beredeneren. Waarom is het dat mensen (zeer snel) taal aan te leren valt terwijl dat bij dieren niet schijnt te kunnen lukken? Aangeboren breinstructuren? En dat terwijl hij het veel omarmde Behaviorism aan de kant schoof.
    En hij is op brede terreinen bezig (geweest).

    “But the fundamental reason for [the] inadequacy of traditional grammars is a more technical one. Although it was well understood that linguistic processes are in some sense “creative”, the technical devices for expressing a system of recursive processes were simply not available until much more recently. In fact, a real understanding of how a language can (in Humboldt’s words) “make infinite use of finite means” has developed only within the last thirty years, in the course of studies in the foundations of mathematics.” schreef hij een vijftigtal jaar geleden.
    http://en.wikipedia.org/wiki/Transformational_grammar

    Eigenlijk was het slimmer geweest als ik jou je keuzevraag had beantwoord met “Hoezo?” maar ik kon het niet laten Chomsky te pluggen.
    http://www.zmag.org/chomsky/

  15. tess said...
    13 March 2008

    Ik weet niet of hhet slimmer zou zijn geweest. Slimmer dan wat, Marco?

    Wat ik weet is dat Broca en Wernicke beiden naamgevers zijn voor taalverwerkings en taalperformenceproblemen bij afasiepatiënten.

    En good old Chomsky, ja dat is een verhaal apart. Dat is echt een grote vriend van mij. Vanaf het moment dat ik hem ontmoette, in de jaren 80 tijdens mijn studie. Ook zo’n grote tegenhanger van die Skinner die zei dat ratten nog intelligenter waren dan negroïde mensen. Bah, wat een pummel, excusé le mot, die Skinner dan.

    Ah, ik heb vele bomen opgezet, taalbomen dan wel te verstaan, dieptegrammatica dus.

    Dus Broca en Wernicke zijn voor mij gelinkt aan afasiepatïenten en Chomsky aan corruptie met behulp van taal!

  16. marco said...
    14 March 2008

    Corruptieontmaskering met behulp van taal bedoel je misschien?
    Nou ik heb geen medische opleiding gehad, en evenmin een linguistische. Dus eigenlijk kan ik die hele discussie niet volgen. Wat ik wel weet is dat Broca en Wernicke met concrete (ex-)patiënten medisch konden en mochten (?) experimenteren in een tijd dat er nog niet eens het woord ‘mensenrechten’ bestond, en dat Chomsky een meer psychologisch georiënteerde theoreticus was, die talloze dingen in serie kon testen met behulp van computers, die dingen exact kunnen repliceren. Een velletje papier voorhouden aan respondenten is van geval tot geval toch weer wat unieker dan mensen achter een computer laten reageren.
    En hij was multidisciplinair. En dissident, die nooit van onethische zaken is beschuldigd naar ik weet.

    Voor mij was je vraag wederom een leerzaam uitstapje ;-)

  17. marco said...
    14 March 2008

    Oh, nou begrijp ik het! De stadsdichter had een hersenbloeding en kon alles begrijpen maar geen letter meer op papier krijgen lange tijd daarna, herinner ik me zoëven weer. Dus je vraag ging over welk eilandje in zijn hoofd, in plaats van over de grootste wetenschapper in een bepaald veld.
    Dom van mij.

  18. marco said...
    14 March 2008

    Ik vermoed dus Wernicke, maar hij schijnt pas een maand voordat hij overleed aan een longontsteking een hersenbloeding te hebben gehad, terwijl ik meen gehoord te hebben op de radio dat hij daarover sprak, en aangaf niet meer te kunnen schrijven…

    Koning Alcohol

    Ik drink me elke dag weer dood
    En sta als Lazarus weer op.

    http://www.nrc.nl/kunst/article954721.ece/Dichter_Jan_Eijkelboom_81_overleden
    http://www.nrc.nl/achtergrond/article954735.ece/Een_gedicht_is_muziek_en_beeld

    [...]
    Onrust alleen bij de poëet
    Op zoek naar het juiste woord.

    http://www.volkskrant.nl/kunst/article508514.ece/De_taal_had_het_goed_bij_Jan_Eijkelboom

    http://nl.wasalive.com/nl/jan+eijkelboom

  19. tess said...
    14 March 2008

    Marco, Noam leeft nog steeds!

  20. tess said...
    14 March 2008

    En hij was multidisciplinair. En dissident, die nooit van onethische zaken is beschuldigd naar ik weet.

    Dat klopt Marco, maar hij wordt in de ‘betere’, lees door de regering Bush en dat soort tiepus, in een kwaad daglicht gesteld vanwege zijn kritische manier van met teksten omgaan.

    Interessante links:

    https://www.youtube.com/watch?v=KYlyb1Bx9Ic

    en

    https://www.chomsky.info/onchomsky/20030824.htm

    en

    https://www.informationclearinghouse.info/article6435.htm

    en

    https://www.chomsky.info/books/priorities01.htm

  21. marco said...
    14 March 2008

    Sipersafe links ook ;-)

  22. tess said...
    14 March 2008

    Die links die doen het niet. Hoe kan dat nu?

  23. tess said...
    14 March 2008
  24. tess said...
    14 March 2008

    Gelukkig, toch wel, ik was even in de p i e p z a k.

  25. tess said...
    14 March 2008
  26. tess said...
    14 March 2008
  27. marco said...
    14 March 2008

    supersafe is de https die je op je golddigger entry had uitgeprobeerd, heel toepasselijk

  28. marco said...
    16 March 2008

    Alle Chomsky filmpjes
    http://www.youtube.com/results?search=related&search_query=Noam%20Chomsky%20Mass%20Media%20and%20Control&v=sUBtXcL0ObU

    Ik heb nog ergens een videotape van Manufacturing Consent http://en.wikipedia.org/wiki/Manufacturing_Consent:_Noam_Chomsky_and_the_Media liggen. Kwam Bolkesteen ook in voor met zijn liberale pokerface en bully retoriek. Helaas zijn al mijn videorecorders kapot.

  29. marco said...
    16 March 2008

    Goed item over de ‘media’. Het eerste deel rept van het uitschakelen van de independent press halverwege de vorige eeuw doordat de reclame werd geïntroduceerd, wat kleine oplagen minder fondsenwerving bood dan grote oplagen. Daarbij heeft Chomsky het evenwel over labour kranten als bv de Daily Mirror, maar mogelijk hadden de adverteerders ook meer invloed op de inhoud van deze (niet echt intellectuele) kranten. Er is echter de krant The Independent ontstaan in de jaren ’80 en dat was wel een succes. In Nederland had je ook nog steeds ‘kwaliteitskranten’, en VN bestaat ook nog steeds (staan beslist nog interessante stukken in). Maar het wordt pas interessant als hij over TV industry gaat praten in part 2, over ‘content and fill’, waarbij de ‘fill’ het spul tussen de commercials is, en de ‘content’ van de commercials bedoeld is “to max out your five credit cards, an not paying attention to what is going on in the world, and let the rich and powerful guys do what they want without any interference”.Nou, toen was het begrip ‘advertorial’ zeker nog niet uitgevonden. http://en.wikipedia.org/wiki/Advertorial
    Ook hebben ze inmiddels gemeten wat de gemiddelde aandachtstijd is, en dan schakelen ze over naar de reclame, waardoor echt uitgesponnen gesprekken bijna niet meer mogelijk bleken in de VS. Vandaar dat ‘ze’ ook zo ignorant de rest van de wereld denken te begrijpen, ze begrijpen hun eigen land (is een federatie van uiteenlopende staten) al nauwelijks…
    Leve de life style en maar hopen dat iedereen gelooft dat daar het leven om draait. Hi, may I see your YouPhone? Can it play mp3?
    Pure consumerism right now is at the brink or verge of breakdown: http://www.nytimes.com/pages/business/index.html

    Het is overigens wel merkwaardig dat Chomsky de publieke omroepen, vooral de ‘left-liberal’ kant van de zaak met de ‘narrow bandwith politics’, omschrijft als de minst in hem geïnteresseerde media, terwijl hij meer aan de bak komt bij de commerciele conservatieve hap. Dat stemt ook tot denken…
    http://www.youtube.com/watch?v=tHpz641aoTU

  30. tess said...
    16 March 2008

    “Het is overigens wel merkwaardig dat Chomsky de publieke omroepen, vooral de ‘left-liberal’ kant van de zaak met de ‘narrow bandwith politics’, omschrijft als de minst in hem geïnteresseerde media, terwijl hij meer aan de bak komt bij de commerciele conservatieve hap. Dat stemt ook tot denken…”

    Nu dan, daar ben ik maar eens mee begonnen en al snel kwam een duiveltje op mijn schouder zitten er die fluisterde mij in dat het wel eens kon zijn dat de ‘left-liberal’ kant [...] met de ‘narrow bandwith politics’, heel wat te verbergen hebben en dat als de mensen die deze groep aanhangt kijkt, hun eigen politici naar de maan schiet en massaal op rechts conservatief gaat stemmen..

    Maar goed, dat was het duiveltje op mijn schouder.

  31. marco said...
    18 March 2008

    En toch was ook Joop van Tijn een groot man. Maar achter de schermen gebeurden ook zeer verrrassende dingen bij Vrij Nederland. Het lijken net mensen ;-)

    ‘Liberal’ wordt in de VS gezien als ‘links’ terwijl het soortement rechtser was dan de VVD in begin jaren ’90… De Democraten waren ook de ‘zuidelijken’ van de amerikaanse burgeroorlog, terwijl de Republikeinen de ‘noordelijken’ waren, dat deel van het volk dat voor afschaffing van de slavernij was, en graag goedkope arbeidskrachten in de geurbaniseerde industriesamenleving wilden inzetten. In het zuiden leunden ze graag achterover terwijl er op de plantages werd gewerkt (klimatologisch verschil).

*

*